Tiêu chuẩn thiết kế công trình cấp 1 không chỉ là yêu cầu để hoàn thiện hồ sơ pháp lý. Đây còn là nền tảng giúp chủ đầu tư kiểm soát an toàn, chi phí, kỹ thuật và khả năng thi công thực tế ngay từ giai đoạn thiết kế.
Công trình cấp 1 không phải là cách gọi mang tính quảng bá. Đây là nhóm công trình được phân cấp theo quy định pháp luật xây dựng, dựa trên loại công trình, quy mô, công suất, chiều cao, tầm quan trọng và yêu cầu kỹ thuật tương ứng.
Việc xác định cấp công trình hiện cần tham chiếu các quy định hiện hành như Thông tư 06/2021/TT-BXD và các văn bản sửa đổi, hợp nhất mới nhất tại thời điểm triển khai dự án. Điểm quan trọng là: cấp công trình không đồng nghĩa với cấp phép xây dựng.
Công trình cấp 1 cũng không chỉ giới hạn ở nhà cao tầng. Mỗi nhóm công trình dân dụng, công nghiệp, giao thông, hạ tầng kỹ thuật đều có tiêu chí phân cấp riêng.
Với chủ đầu tư, điều cần quan tâm không chỉ là “công trình có thuộc cấp 1 hay không”, mà là khi thuộc cấp 1 thì hồ sơ thiết kế phải được kiểm soát ở mức nào.
Công trình cấp càng cao, yêu cầu về thiết kế, thẩm tra, thi công, nghiệm thu và quản lý chất lượng càng chặt. Nếu thiết kế thiếu đồng bộ từ đầu, các sai lệch nhỏ có thể kéo theo chi phí xử lý rất lớn ở giai đoạn thi công.
Thay vì đi qua từng điều khoản pháp lý, cách tiếp cận thiết thực hơn cho chủ đầu tư là hiểu các nhóm yêu cầu theo đúng vai trò của chúng trong thực tế thiết kế và vận hành.
Ở công trình cấp 1, quy hoạch mặt bằng không chỉ cần đẹp và đúng chỉ tiêu. Phương án phải khả thi khi đi vào thiết kế kỹ thuật.
Các yếu tố như mật độ xây dựng, tầng cao, khoảng lùi, giao thông nội bộ, lối tiếp cận, khu kỹ thuật, tầng hầm và không gian vận hành cần được tính từ sớm.
Một concept kiến trúc đẹp nhưng không đủ không gian cho kết cấu, MEP, PCCC hoặc vận hành sẽ buộc phải chỉnh sửa ở các giai đoạn sau. Khi đó, chi phí thay đổi thường cao hơn rất nhiều so với việc kiểm soát ngay từ đầu.
Kết cấu là phần lõi của công trình. Cột, dầm, sàn, vách, lõi cứng, móng và hệ chịu lực gần như không thể thay đổi tùy tiện sau khi đã thi công. Với công trình cấp 1, thiết kế kết cấu cần đáp ứng tải trọng, ổn định tổng thể, độ bền và khả năng làm việc lâu dài của công trình.
Các phần mềm như ETABS hay SAFE có thể hỗ trợ kỹ sư phân tích nội lực, kiểm tra ổn định và tính toán cấu kiện. Nhưng phần mềm chỉ là công cụ. Quyết định cuối cùng vẫn phụ thuộc vào năng lực kỹ thuật, kinh nghiệm và quy trình kiểm soát của đội ngũ thiết kế.
Một phương án kết cấu tốt không chỉ là an toàn. Nó còn phải phù hợp với kiến trúc, không gây xung đột với MEP và không làm đội chi phí vật liệu không cần thiết.
Công trình cấp 1 thường có mật độ hệ thống kỹ thuật rất cao. Điện, cấp thoát nước, HVAC, PCCC, thông gió, thang máy, tầng hầm, phòng kỹ thuật đều cần không gian riêng. Rủi ro lớn nhất không nằm ở từng bản vẽ riêng lẻ.
Ví dụ, tuyến ống gió cần đi qua trần kỹ thuật nhưng lại vướng dầm. Shaft không đủ kích thước cho hệ thống MEP. Cao độ trần không còn đạt thông thủy sau khi lắp đặt thiết bị.
Những lỗi này nếu phát hiện trên bản vẽ còn có thể xử lý. Nhưng nếu phát hiện ngoài công trường, chủ đầu tư phải đối mặt với chỉnh sửa, chờ phê duyệt, phát sinh chi phí và ảnh hưởng tiến độ.
PCCC và thoát nạn không nên được xem là phần bổ sung cuối hồ sơ. Với công trình cấp 1, các yêu cầu về buồng thang, hành lang, lối thoát nạn, tiếp cận xe chữa cháy, thông gió, hút khói và không gian kỹ thuật phải được đưa vào thiết kế từ sớm.
Nếu bố trí công năng ban đầu không phù hợp với yêu cầu thoát nạn hoặc vận hành, việc điều chỉnh có thể ảnh hưởng đến cả mặt bằng tầng.
Đây là lý do thiết kế công trình cấp 1 cần được kiểm soát theo hướng tổng thể. Kiến trúc không thể tách rời kỹ thuật. Kỹ thuật cũng không thể đi sau để “lắp vào” một phương án đã chốt cứng.
Một bộ hồ sơ thiết kế công trình cấp 1 không chỉ cần đủ bản vẽ để nộp thẩm tra. Hồ sơ đó phải đủ rõ để thi công, đủ đồng bộ để kiểm soát thay đổi và đủ tin cậy để các bên liên quan sử dụng trong suốt quá trình triển khai.
Các lỗi thường gặp ở hồ sơ thiếu phối hợp gồm:
Với công trình cấp 1, “đủ hồ sơ” chưa chắc đã đủ an toàn. Điều quan trọng là hồ sơ có đủ độ tin cậy để thi công thực tế hay không.
>>> Tìm hiểu thêm:Thiết Kế Công Trình Cấp 1 Cần Đáp Ứng Những Tiêu Chuẩn Gì?
BIM không phải là công nghệ hiện đại hay mô hình 3D để trình bày cho đẹp. Building Information Modelling - BIM là một hệ sinh thái làm việc, trong đó dữ liệu thiết kế của các bộ môn được tổ chức, đối chiếu và phối hợp trên cùng một môi trường.
Trong thiết kế công trình cấp 1, BIM giúp kiểm soát nhiều vấn đề quan trọng:
Tuy nhiên, cần hiểu rõ BIM không tự giải quyết vấn đề. Phần mềm có thể chỉ ra clash, nhưng năng lực chuyên môn của đội ngũ, con người mới là bên giải quyết xung đột. Lựa chọn phương án xử lý như thế nào cần kinh nghiệm thiết kế thực tế, không thể giao hoàn toàn cho phần mềm.
BIM giúp tăng khả năng kiểm soát thiết kế, nhưng chỉ có giá trị khi đi cùng đội ngũ đủ năng lực kỹ thuật, quy trình phối hợp rõ ràng và dữ liệu mô hình được quản lý chặt chẽ.
>>> Xem thêm:Thiết Kế Công Trình Cấp 1 Bằng BIM: Bí Quyết Tối Ưu Chi Phí
Công trình cấp 1 không phù hợp với cách thiết kế rời rạc. Nếu kiến trúc, kết cấu và MEP được triển khai riêng, đến cuối mới ghép lại, xung đột thường đã đi quá xa.
Tổng thầu thiết kế giúp chủ đầu tư kiểm soát dự án từ một đầu mối. Quan trọng hơn, các bộ môn được tổ chức phối hợp theo cùng một định hướng kỹ thuật ngay từ đầu.
Khi Kiến trúc – Kết cấu – MEP làm việc đồng bộ, phương án thiết kế sẽ dễ kiểm soát hơn ở các điểm then chốt:
Trong các dự án công trình cấp 1 và nhà cao tầng, Song Anh tiếp cận thiết kế theo hướng kiểm soát rủi ro từ sớm — thay vì chỉ đáp ứng đủ yêu cầu hồ sơ.
Với Song Anh, vai trò tổng thầu thiết kế không nằm ở việc gom nhiều bộ môn dưới một tên gọi. Giá trị cốt lõi nằm ở khả năng combine các bộ môn thiết kế kiến trúc –kết cấu –MEPF trên cùng một mô hình, phối hợp đồng bộ đa bộ môn.
Nếu bạn đang chuẩn bị triển khai công trình cấp 1 có yêu cầu kỹ thuật phức tạp việc chọn đơn vị tổng thầu thiết kế có năng lực triển khai BIM ngay từ giai đoạn đầu sẽ giúp kiểm soát tốt hơn hồ sơ, chi phí và khả năng thi công.
Tổng thầu thiết kế Song Anh đồng hành cùng chủ đầu tư từ bản vẽ sơ khai đến hồ sơ thiết kế hoàn chỉnh với vai trò tổng thầu thiết kế triển khai BIM giúp dự án được kiểm soát chặt chẽ hơn từ thiết kế đến triển khai thực tế.
Công trình cấp 1 là nhóm công trình được phân cấp theo quy định pháp luật xây dựng, dựa trên loại công trình, quy mô, công suất, chiều cao, tầm quan trọng và các tiêu chí kỹ thuật tương ứng.
Chủ đầu tư cần tham chiếu văn bản hiện hành tại thời điểm triển khai dự án để xác định đúng.
Khác nhau ở mức độ quy mô, yêu cầu quản lý, thiết kế, thẩm tra, thi công và nghiệm thu. Công trình cấp càng cao, yêu cầu kiểm soát kỹ thuật và hồ sơ càng chặt chẽ hơn.
Tùy yêu cầu dự án và quy định áp dụng tại thời điểm triển khai. Tuy nhiên, với công trình cấp 1 có quy mô lớn và nhiều hệ kỹ thuật, BIM là giải pháp quan trọng giúp kiểm soát xung đột, đồng bộ dữ liệu và nâng cao chất lượng hồ sơ thiết kế.
Vì công trình cấp 1 thường cần phối hợp nhiều bộ môn trong cùng một quy trình.
Làm việc với đơn vị tổng thầu thiết kế giúp chủ đầu tư giảm rủi ro quản lý rời rạc, kiểm soát dữ liệu tập trung và hạn chế xung đột giữa Kiến trúc – Kết cấu – MEP ngay từ giai đoạn thiết kế.
——————————————
CÔNG TY CỔ PHẦN TƯ VẤN ĐẦU TƯ XÂY DỰNG SONG ANH (SA)
.png)
Toà nhà Gia Định - 566 Quốc Lộ 13, Phường Hiệp Bình, (Thủ Đức) TP.HCM
Hotline: 0962 860 220
.png)
Email: songanh.cm1@gmail.com
.png)
Website: sa-corp.vn
