Trong thiết kế nhà cao tầng, rủi ro lớn nhất thường không đến từ một bộ môn làm sai – mà đến từ phần giao thoa giữa kiến trúc, kết cấu và MEP, nơi mà nếu thiếu phối hợp từ sớm, mọi thứ có thể đúng theo từng bản vẽ nhưng lại xung đột khi nhìn tổng thể.
Một dự án cao tầng có thể có kiến trúc được thiết kế đúng tiêu chuẩn, kết cấu được tính toán đủ tải trọng, MEP được lên tuyến ống hợp lý – nhưng khi ba bộ môn này không làm việc trên cùng một hệ dữ liệu, rủi ro xung đột là gần như chắc chắn.
Vấn đề không nằm ở năng lực thiết kế của bộ môn hay đơn vị. Vấn đề nằm ở vị trí giao thoa. Ống gió điều hòa được lên tuyến không biết dầm kết cấu chạy qua đó. Trần kỹ thuật được định cao độ không tính đến lớp hoàn thiện kiến trúc bên dưới.
Phòng kỹ thuật được bố trí đúng chỗ nhưng chiều cao không đủ cho thiết bị thực tế. Đây là những tình huống phổ biến, và chúng thường chỉ lộ ra khi bản vẽ đã xuống công trường.
Những hậu quả thường gặp khi phối hợp thiếu chặt chẽ từ đầu:
Những phát sinh này không phải do bản vẽ xấu – mà do quy trình thiết kế không tạo ra môi trường phối hợp chung đủ sớm.
BIM - Building Information Modeling không phải gọi một phần mềm hay công nghệ mà nên được xem như là một “hệ sinh thái” trong thiết kế.
Đây là quy trình làm việc giữa các bộ môn thiết kế, trong đó toàn bộ thông tin công trình được xây dựng và chia sẻ trên một nền dữ liệu thống nhất giữa các bộ môn trong suốt vòng đời dự án.
Revit là công cụ dựng mô hình và phát triển thông tin. Navisworks là công cụ kiểm tra xung đột giữa các hệ thống. ETABS là phần mềm tính toán kết cấu. Tất cả đều là công cụ phục vụ quy trình BIM – không phải bản thân BIM.
Điểm khác biệt lớn nhất của BIM so với cách làm truyền thống không nằm ở việc mô hình có đẹp hơn hay không – mà nằm ở chỗ mọi bộ môn thiết kế đều có thể phối hợp trong cùng một quy trình làm việc, thay vì mỗi bên làm một file riêng rồi ghép lại khi gần xong.
Các vấn đề xung đột kỹ thuật được phát hiện trong lúc thiết kế, không phải khi đã đổ bê tông. Đó mới là giá trị thực sự của BIM trong quy trình thiết kế nhà cao tầng.
>>> Tìm hiểu thêm: Ứng Dụng Công Nghệ BIM Trong Thiết Kế Nhà Cao Tầng
Concept là bước định hình giá trị của dự án: bố cục mặt bằng, hình thức kiến trúc, trải nghiệm không gian. Đây là giai đoạn mà các bộ môn kỹ thuật chưa triển khai chính thức, nhưng vai trò tham vấn là rất quan trọng.
Nếu concept được phát triển hoàn toàn tách biệt với kết cấu và MEP, đến giai đoạn thiết kế cơ sở sẽ phải điều chỉnh lớn – đôi khi phá vỡ ý tưởng ban đầu vì ràng buộc kỹ thuật không được nhìn thấy từ sớm.
.jpg)
Tham vấn kỹ thuật từ giai đoạn concept, dù chỉ ở mức định hướng, giúp giảm đáng kể số lần phải chỉnh sau.
Đây là giai đoạn xác lập bộ khung dữ liệu của dự án. Kiến trúc định hình mặt bằng, tổ chức không gian và cao độ. Kết cấu xác định hệ lưới cột, phương án dầm sàn và móng. MEP xác định tuyến chính và vị trí phòng kỹ thuật.
Ba bộ môn cần được combine mô hình ngay ở giai đoạn này – không phải sau khi ai cũng đã triển khai xong hồ sơ riêng.
Tại Song Anh, giai đoạn thiết kế cơ sở đã có combine đa bộ môn định kỳ. Đây là điểm khác biệt lớn so với cách tiếp cận của nhiều đơn vị chỉ kiểm tra xung đột ở giai đoạn kỹ thuật hoặc thi công – khi mọi thứ đã được quyết định gần như hoàn toàn.
Những vấn đề cần chốt ở giai đoạn này: cao độ tầng điển hình, cao độ tầng hầm, vị trí các hộp kỹ thuật và shaft đứng. Nếu để sót sang giai đoạn sau, chi phí điều chỉnh sẽ lớn hơn nhiều.
Giai đoạn này đưa mô hình từ định hướng thành dữ liệu đủ để phối hợp thi công. Kích thước cấu kiện được xác định chính xác, tuyến ống MEP được lên chi tiết, cao độ từng lớp trần kỹ thuật được kiểm soát theo không gian thực.
Đây cũng là giai đoạn xung đột dễ xảy ra nhất nếu phối hợp trước đó chưa đủ chặt. Ba loại xung đột phổ biến nhất trong nhà cao tầng là:
Navisworks được dùng để rà soát clash theo chu kỳ trong giai đoạn này. Mỗi xung đột được phân loại, giao cho bộ môn phụ trách và theo dõi đến khi chốt phương án xử lý – không phải chạy clash một lần rồi để đó.
Với mô hình đạt LOD 300, bóc tách khối lượng có thể hỗ trợ khoảng 95% từ mô hình. Phần còn lại được bổ sung trong quản lý dự toán. Đây là cơ sở để kiểm soát chi phí ngay trong giai đoạn thiết kế, trước khi bước vào đấu thầu.
Ở giai đoạn thi công, giá trị của hồ sơ không nằm ở việc trình bày đẹp mà nằm ở chỗ đội ngũ ngoài công trường có thể đọc đúng, hiểu đúng và làm đúng ngay từ đầu.
Vì vậy, LOD không chỉ là mức độ chi tiết của mô hình, mà còn là nền tảng để bản vẽ đủ rõ cho việc triển khai thực tế.
Đây cũng là lý do hồ sơ thi công được triển khai từ mô hình combine thường có lợi thế rõ rệt: mặt bằng, mặt cắt và chi tiết kỹ thuật bám sát cùng một nguồn dữ liệu, hạn chế đối chiếu thủ công và giảm rủi ro sửa chữa ngoài công trường.
Nói cách khác, LOD không làm hồ sơ “nhiều chi tiết cho có”, mà giúp thiết kế đi gần hơn đến khả năng thi công thật, giảm rủi ro phát sinh và tạo nền tảng để công trình được triển khai mạch lạc hơn ngay từ đầu.
Chi phí phát sinh trong dự án cao tầng thường không đến từ một sai lầm lớn – mà đến từ tích lũy của nhiều điều chỉnh nhỏ không được kiểm soát: đổi tuyến ống, thêm gia cường, đổi thiết bị, chờ xử lý xung đột giữa các nhà thầu.
Mỗi lần chỉnh sửa ở công trường tốn thêm nhân công, vật tư và thời gian – và thường kéo theo sai lệch dây chuyền sang các hạng mục khác.
Khi phối hợp đa bộ môn được thực hiện nghiêm túc từ giai đoạn thiết kế, phần lớn các xung đột này được phát hiện và xử lý trong môi trường thiết kế – chi phí để xử lý chỉ là thời gian kỹ sư điều chỉnh mô hình, không phải chi phí vật tư và thi công lại.
Ngoài ra, khi mô hình đủ dữ liệu và được kiểm soát LOD rõ ràng, bóc tách khối lượng từ mô hình BIM cho phép đội dự toán tiếp cận con số gần với thực tế ngay trong giai đoạn thiết kế. Chủ đầu tư có thể tham vấn chi phí trước khi bước vào đấu thầu – thay vì chỉ biết tổng mức đầu tư thực khi đã ký hợp đồng thi công.
>>> Xem thêm: Chi Phí Thiết Kế BIM Phụ Thuộc Vào Các Yếu Tố Nào?
Công Ty Cổ Phần Tư Vấn Đầu Tư Xây Dựng Song Anh tổ chức đội thiết kế theo hướng tổng thầu: kiến trúc – kết cấu – MEP triển khai cùng nhau trên một hệ dữ liệu Revit từ giai đoạn thiết kế cơ sở, không phải đợi mỗi bộ môn hoàn thành riêng mới đưa vào phối hợp.
Hệ tọa độ công trình thực tế là điều kiện tiên quyết bắt buộc và được thiết lập đồng bộ ngay từ đầu. Khi combine mô hình từ ba bộ môn, tọa độ đúng là điều kiện để mọi xung đột được phát hiện có ý nghĩa – nếu tọa độ sai, kết quả clash detection gần như vô nghĩa.
Điểm mạnh của Song Anh không chỉ là phần mềm phát hiện xung đột – mà là đội ngũ kỹ sư có đủ năng lực xử lý xung đột ngay trong môi trường phối hợp chung. Phần mềm chỉ chỉ ra vị trí. Quyết định kỹ thuật vẫn cần người có kinh nghiệm đưa ra phương án phù hợp với từng tình huống cụ thể.
Đặc biệt, chi phí thiết kế BIM tại Song Anh vẫn tương đương các phương pháp thiết kế thông thường. Giá trị từ việc triển khai BIM nằm ở: ít phát sinh hơn, hồ sơ đồng bộ hơn, dữ liệu khối lượng đủ tin cậy để kiểm soát chi phí từ giai đoạn thiết kế.
Nếu bạn đang chuẩn bị khởi động một dự án cao tầng và cần một đơn vị thiết kế có khả năng phối hợp kiến trúc – kết cấu – MEP trên cùng hệ dữ liệu, kiểm soát thông thủy, cao độ và xung đột từ sớm, tối ưu chi phí ngay trong giai đoạn thiết kế - Liên hệ ngay hotline của S.A để được nhận tư vấn phương án thiết kế tối ưu cho dự án của bạn từ đội ngũ chuyên gia.
——————————————
CÔNG TY CỔ PHẦN TƯ VẤN ĐẦU TƯ XÂY DỰNG SONG ANH (SA)
.png)
Toà nhà Gia Định - 566 Quốc Lộ 13, Phường Hiệp Bình, (Thủ Đức) TP.HCM
Hotline: 0962 860 220
.png)
Email: songanh.cm1@gmail.com
.png)
Website: sa-corp.vn
